Tezlikni oshirganlik uchun jarimalar 2026: To‘liq jadval va qoidalar

O‘zbekiston yo‘llarida harakat xavfsizligini ta'minlash maqsadida tezlik rejimiga rioya qilish qat'iy nazorat qilinadi. 2026-yilda ham tezlikni oshirganlik uchun jarimalar Bazaviy hisoblash miqdori (BHM) asosida hisoblanadi. Ushbu maqolada jarima miqdorlari, radar xatoliklari va to‘lovdagi imtiyozlar haqida barcha amaliy ma’lumotlarni jamladik.

Qisqa javob (Featured Snippet): 2026-yilda O‘zbekistonda tezlikni oshirganlik uchun jarimalar 3 ta asosiy toifaga bo‘linadi:

• +20 km/soatgacha: 1 BHM miqdorida.
• 20-40 km/soatgacha: 5 BHM miqdorida.
• 40 km/soatdan yuqori: 9 BHM miqdorida. Agar jarima 15 kun ichida to‘lansa, 50% chegirma qo‘llaniladi.

---

2026-yilda tezlikni oshirish uchun jarimalar miqdori

O‘zbekiston Respublikasi Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksining 128-3-moddasiga binoan, haydovchilar belgilangan tezlikni oshirganliklari uchun quyidagi miqdorlarda jarimaga tortiladilar.

Qoidabuzarlik darajasi	Jarima miqdori (BHMda)
Tezlikni 20 km/soatgacha oshirish	1 BHM
Tezlikni 20–40 km/soatgacha oshirish	5 BHM
Tezlikni 40 km/soatdan ko‘p oshirish	9 BHM

Eslatma: Maqola yozilgan vaqtda BHM miqdori o‘zgargan bo‘lishi mumkin. Amaldagi miqdorni hisobga oling.

Radar xatoligi va "Minus 5" qoidasi

Ko‘pchilik haydovchilar orasida "tezlikni 5 km/soatgacha oshirsa bo‘ladi" degan tushuncha bor. Aslida, bu qoida radarlarning texnik xatoligini haydovchining foydasiga hal qilish uchun joriy etilgan.

Qoida qanday ishlaydi? Radar qayd etgan tezlikdan avtomatik ravishda 5 km/soat chegirib tashlanadi. Masalan:

• Agar siz 70 km/soat cheklov bor joyda 75 km/soat bilan o‘tsangiz: 75 - 5 = 70. Jarima yozilmaydi.
• Agar siz 76 km/soat bilan o‘tsangiz: 76 - 5 = 71. Bu esa +1 km/soat tezlik oshirilganini bildiradi va 1 BHM miqdorida jarimaga sabab bo‘ladi.

Takroriy qoidabuzarlik uchun choralar

Agar haydovchi bir yil davomida bir necha bor tezlikni oshirsa, jazo choralari keskinlashadi:

1. Ikkinchi marta (+20 km/soatgacha): Agar bir yil ichida takrorlansa — 5 BHM.
2. Uchinchi marta va undan ko‘p: Transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum qilish yoki yuqoriroq jarima miqdorlari (10-15 BHM).

Ushbu qoidalar nafaqat moddiy zarar, balki haydovchilik guvohnomasidan ayrilish xavfini ham tug‘diradi.

Jarimani 50% va 30% chegirma bilan to‘lash

O‘zbekistonda jarimalarni muddatidan oldin to‘lash tizimi haydovchilarga katta mablag‘ tejash imkonini beradi.

• 15 kun ichida: Agar jarima haqidagi qaror chiqqan kundan boshlab 15 kun ichida to‘lovni amalga oshirsangiz, jarima summasining 50 foizini to‘laysiz.
• 30 kun ichida: Agar 16-kundan 30-kungacha to‘lasangiz, 70 foizini (ya'ni 30% chegirma bilan) to‘lashingiz kifoya.

Muhim: Chegirma muddati o‘tib ketsa, jarima to‘liq miqdorda to‘lanishi shart. Agar jarima o‘z vaqtida to‘lanmasa, unga penya hisoblanishi yoki avtomobil jarima maydonchasiga joylashtirilishi mumkin.

Jarimani qanday tekshirish mumkin?

Jarima kelganidan shubhalansangiz yoki SMS xabarnoma olmagan bo‘lsangiz, quyidagi usullar orqali tekshiring:

1. SMS xizmati: 8860 raqamiga avtomobil raqami va texpasport seriyasini yuboring (xizmat pullik).
2. My.gov.uz portali: "Mening jarimalarim" bo‘limi orqali bepul ma’lumot oling.
3. Telegram botlar: YHXBBning rasmiy botlari orqali tekshirish.
4. PayMe, Click, Uzum Bank: To‘lov ilovalarida "Jarima tekshirish" bo‘limi mavjud.

Tezlikni oshirmaslik uchun amaliy maslahatlar

• Kruiz-kontrol: Agar avtomobilingizda ushbu funksiya bo‘lsa, shaharlararo yo‘llarda undan foydalaning.
• Navigatsiya ilovalari: Yandex Maps yoki Waze kabi ilovalar radarlar va tezlik cheklovlari haqida oldindan ogohlantiradi.
• Spidometrga e'tibor: Har doim spidometr ko‘rsatkichini belgilangan belgidan 2-3 km/soat pastroq tutishga harakat qiling.

---

FAQ: Tezlik bo‘yicha ko‘p beriladigan savollar

1. Jarima haqida SMS kelmasa, to‘lamasa ham bo‘ladimi? Yo‘q, SMS kelmagani jarima yo‘qligini anglatmaydi. Tizimdagi nosozlik yoki raqamingiz xato kiritilgan bo‘lishi mumkin. Doimiy ravishda my.gov.uz orqali tekshirib turish tavsiya etiladi.

2. Radar noto‘g‘ri hisoblagan bo‘lsa, qayerga murojaat qilish kerak? Agar siz tezlikni oshirmaganingizga amin bo‘lsangiz, jarima ustidan 10 kun ichida sudga yoki yuqori turuvchi YHXB organiga shikoyat qilishingiz mumkin.

3. "Maktab" belgisi bor joyda tezlik necha bo‘lishi kerak? O‘zbekiston qoidalariga ko‘ra, maktablar va bog‘chalar yaqinida tezlik odatda 30 km/soat etib belgilanadi (agar boshqa belgi bo‘lmasa).

---

Qilish va qilmaslik kerak bo‘lgan ishlar

Qilish kerak:

• Radar xabarnomasini olgach, darhol sanasini tekshiring (chegirmadan foydalanish uchun).
• Yo‘l belgilariga diqqat qiling, chunki shahar ichida ba'zi ko‘chalarda tezlik 60 yoki hatto 50 km/soatgacha tushirilgan bo‘lishi mumkin.
• Jarima to‘langanidan so‘ng, kvitansiyani elektron yoki qog‘oz shaklda saqlab qo‘ying.

Qilmaslik kerak:

• Radar aniqlagich (antiradar) ishlatishda ehtiyot bo‘ling, ruxsat etilmagan qurilmalar musodara qilinishi mumkin.
• Jarimani to‘lashni oxirgi kunga qoldirmang (bank tizimidagi kechikishlar sabab chegirmadan ayrilishingiz mumkin).
• Boshqa birovning ishonchnoma (doverennost) bilan boshqarayotgan avtomobili uchun kelgan jarimalarga befarq bo‘lmang.

---

Tavsiya etilgan maqolalar:

• Avtomobilni sug‘urta qilish va majburiy sug‘urta (OSAGO) haqida
• Haydovchilik guvohnomasini olish tartibi

Xulosa

Tezlikni oshirish nafaqat hamyoningizga zarar, balki o‘zingiz va o‘zgalar hayoti uchun jiddiy xavfdir. 2026-yilda joriy etilgan 50% chegirma tizimi intizomli haydovchilarni rag‘batlantirishga xizmat qiladi. Yo‘llarda ehtiyot bo‘ling va qoidalarga rioya qiling!

Amaliy Hayot — hayot uchun foydali va ishonchli qo‘llanmalar.