Uy ijara shartnomasi qanday tuziladi? (Namuna bilan)
Uy ijara shartnomasi qanday tuziladi? (Namuna bilan)
Uy ijaraga berish yoki ijaraga olish jarayonida eng muhim hujjat — uy ijara shartnomasi hisoblanadi. O‘zbekistonda hali ham ko‘plab fuqarolar og‘zaki kelishuv bilan cheklanadi. Bu esa kelajakda nizo, moliyaviy zarar yoki sud muammolariga olib kelishi mumkin.
Ushbu maqolada siz uy ijara shartnomasini to‘g‘ri va qonuniy tarzda tuzish, unda bo‘lishi shart bo‘lgan bandlar hamda tayyor bepul namuna (template) bilan tanishasiz.
Uy ijara shartnomasi nima?
Uy ijara shartnomasi — bu uy egasi (ijaraga beruvchi) va ijarachi o‘rtasida tuziladigan yozma kelishuv bo‘lib, u quyidagilarni aniq belgilaydi:
- ijaraga berilayotgan uy-joy haqida ma’lumot
- ijara muddati
- ijara to‘lovi miqdori
- kommunal to‘lovlar tartibi
- tomonlarning huquq va majburiyatlari
Nima uchun ijara shartnomasi tuzish muhim?
Agar ijara shartnomasi yozma shaklda bo‘lmasa:
- ijara haqini talab qilish qiyinlashadi
- ijarachi yoki uy egasi huquqiy himoyasiz qoladi
- soliq va jarima xavfi oshadi
- sud orqali masalani hal qilish deyarli imkonsiz bo‘ladi
O‘zbekistonda uy ijara shartnomasi bo‘yicha qonuniy talablar
O‘zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksiga muvofiq:
- uy ijara shartnomasi yozma shaklda tuzilishi shart
- notarial tasdiqlash majburiy emas, ammo tavsiya etiladi
- ijara muddati 1 yildan oshsa, rasmiylashtirish muhim
- uy egasi ijara daromadidan soliq to‘lashi shart
⚠️ 2026-yilda uy ijarasidan olinadigan daromadlar soliq organlari tomonidan faol nazorat qilinmoqda.
Uy ijara shartnomasida bo‘lishi shart bo‘lgan bandlar
Tomonlar haqida ma’lumot
- uy egasining F.I.Sh. va pasport ma’lumotlari
- ijarachining F.I.Sh. va pasport ma’lumotlari
Ijaraga berilayotgan uy haqida ma’lumot
- to‘liq manzil
- xonalar soni
- jihozlangan yoki jihozlanmaganligi
Ijara muddati
- shartnoma boshlanish sanasi
- shartnoma tugash sanasi
- uzaytirish shartlari
Ijara to‘lovi
- oylik ijara summasi
- to‘lov muddati
- to‘lov usuli (naqd yoki karta)
Kommunal to‘lovlar
- elektr energiyasi
- gaz
- suv
- chiqindi va boshqa xizmatlar
Tomonlarning majburiyatlari
Uy egasi:
- uyni yashashga yaroqli holatda topshirish
- ijarachiga asossiz to‘sqinlik qilmaslik
Ijarachi:
- uyni ehtiyot qilish
- o‘z vaqtida to‘lovlarni amalga oshirish
Uy ijara shartnomasi (tayyor namuna)
Quyidagi shartnoma namunasi oddiy, tushunarli va amaliy foydalanish uchun mos.
UY IJARA SHARTNOMASI
Shahar: ______________________
Sana: "__" __________ 2026-yil
Biz, fuqaro _______________________________,
pasport: _________________________________,
keyingi o‘rinlarda "Ijaraga beruvchi" deb ataluvchi,
va fuqaro _______________________________,
pasport: _________________________________,
keyingi o‘rinlarda "Ijarachi" deb ataluvchi,
ushbu shartnomani quyidagilar haqida tuzdik:
1. Shartnoma predmeti
Ijaraga beruvchi o‘ziga tegishli bo‘lgan,
manzili: __________________________________________
uy-joyni Ijarachiga vaqtincha foydalanish uchun beradi.
2. Ijara muddati
Shartnoma "__" __________ 2026-yildan "__" __________ 202__ yilgacha amal qiladi.
3. Ijara to‘lovi
Oylik ijara haqi __________ so‘m.
To‘lov har oyning "__" sanasiga qadar amalga oshiriladi.
4. Kommunal to‘lovlar
Elektr, gaz, suv va boshqa kommunal xizmatlar
Ijarachi tomonidan to‘lanadi.
5. Tomonlarning majburiyatlari
Ijarachi uyni ehtiyot qiladi va shartnoma shartlariga rioya qiladi.
6. Yakuniy qoidalar
Shartnoma ikki nusxada tuzildi va tomonlar tomonidan imzolandi.
Ijaraga beruvchi: __________________ Imzo: ____________
Ijarachi: __________________________ Imzo: ____________
Ijara shartnomasini qayerda rasmiylashtirish mumkin?
-
Oddiy yozma shaklda
Eng kam talab qilinadigan usul. Ikki tomon imzolasa, huquqiy kuchga ega bo‘ladi. -
Notarius orqali
Majburiy emas, ammo nizolarni oldini olish uchun tavsiya etiladi. Notarial tasdiqlangan shartnoma sudda kuchli dalil hisoblanadi. -
Davlat xizmatlari markazi orqali
Ayrim hollarda (uzoq muddatli ijara, rasmiy ro‘yxatga olish talab qilinganda) qulay yechim bo‘lishi mumkin.
Tez-tez so‘raladigan savollar (FAQ)
Uy ijara shartnomasi notarial bo‘lishi shartmi?
Yo‘q, O‘zbekiston qonunchiligiga ko‘ra uy ijara shartnomasi notarial tasdiqlanishi majburiy emas. Ammo notarial tasdiqlash huquqiy himoyani kuchaytiradi va nizoli holatlarda foydali bo‘ladi.
Og‘zaki kelishuv qonuniymi?
Og‘zaki kelishuv amalda uchrasa-da, uning huquqiy kuchi juda past. Muammo yuzaga kelganda sudda isbotlash deyarli imkonsiz.
Uy ijarasidan soliq to‘lanadimi?
Ha. Uy egasi ijara orqali olgan daromadidan belgilangan tartibda soliq to‘lashi shart. Rasmiy shartnoma bu jarayonni osonlashtiradi.
Ijara shartnomasi qancha muddatga tuziladi?
Ijara shartnomasi tomonlar kelishuviga ko‘ra qisqa yoki uzoq muddatga tuzilishi mumkin. Odatda 6 oy yoki 1 yil muddat qo‘llaniladi.
Qilish va qilmaslik kerak bo‘lganlar
Qilish kerak:
- ijara shartnomasini yozma shaklda tuzish
- barcha muhim bandlarni aniq ko‘rsatish
- shartnomaning har ikki tomonida nusxa bo‘lishini ta’minlash
- to‘lovlar bo‘yicha kvitansiya yoki isbot saqlash
Qilmaslik kerak:
- og‘zaki kelishuvga ishonib qolish
- ijara summasi va muddatini yozmaslik
- kommunal to‘lovlar masalasini ochiq qoldirish
- shartnomani imzosiz qoldirish
Xulosa
Uy ijara shartnomasi — bu uy egasi va ijarachining huquq va majburiyatlarini aniq belgilab beruvchi muhim hujjatdir. Uni to‘g‘ri tuzish orqali kelajakdagi kelishmovchiliklar, moliyaviy zarar va huquqiy muammolarning oldini olish mumkin.
Agar siz uy ijaraga bermoqchi yoki ijaraga olmoqchi bo‘lsangiz, ushbu maqoladagi tavsiyalar va namuna sizga ishonchli asos bo‘lib xizmat qiladi.
Amaliy Hayot — hayot uchun foydali va ishonchli qo‘llanmalar.
